Rewitalizacja zabytkowego szybu „Franciszek” nabiera tempa

Miasto podpisało umowę na kolejną fazę rewitalizacji zabytkowego kompleksu szybu „Franciszek”. Wybrane w przetargu Przedsiębiorstwo Budowlano-Produkcyjne ŁĘGPRZEM Sp. z o.o. zrealizuje projekt o wartości prawie 15 milionów złotych, a zakończenie prac przewiduje się na koniec 2027 roku. W ramach inwestycji powstaną między innymi 8 mieszkań wspomaganych, co stanowi kolejny krok w przekształcaniu tego kompleksu w miejsce użyteczności dla lokalnej społeczności.

Nowe życie dla zabytkowych budynków

Planowana inwestycja zakłada gruntowną modernizację zdegradowanych budynków poprzemysłowych, do których należą nadszybie z wieżą wyciągową, maszynownia oraz pozostałości po budynku kotłowni z kominem. Te historyczne obiekty zyskają nowe funkcje społeczne i mieszkaniowe. W ich wnętrzach powstaną 8 mieszkań wspomaganych, dedykowanych osobom starszym, przewlekle chorym oraz osobom z niepełnosprawnościami. Mieszkania będą w pełni wyposażone, a powierzchnia lokali będzie się wahać od 39 do 57 m².

Integracja i rekreacja w sercu miasta

Poza nowymi lokalami mieszkalnymi, inwestycja przewiduje zagospodarowanie przestrzeni wspólnej pomiędzy budynkami. Powstanie tam wielofunkcyjna świetlica oraz strefa rekreacyjna, które mają sprzyjać budowaniu więzi społecznych i aktywnemu spędzaniu czasu. Cały teren zostanie odpowiednio zagospodarowany, z drogą dojazdową, terenami utwardzonymi, zielenią i niezbędną infrastrukturą techniczną. W ramach projektu zostanie również odtworzona część budynku nadszybia, która uległa degradacji, przy czym rekonstrukcja będzie bazować na dostępnych materiałach archiwalnych.

Wsparcie finansowe i historyczne znaczenie

Projekt ten jest częścią działań rewitalizacji terenów poprzemysłowych i rozwoju usług społecznych, które odpowiadają na potrzeby mieszkańców wymagających wsparcia. Miasto uzyskało na ten cel ponad 21,6 milionów złotych dofinansowania unijnego. Warto przypomnieć, że w listopadzie ubiegłego roku oddano do użytku siedem mieszkań komunalnych w budynku dawnej straży pożarnej przy szybie „Franciszek”. Rewitalizacja tego obszaru kosztowała ponad 6,8 miliona złotych, a finansowanie pochodziło głównie z Rządowego Funduszu Polski Ład.

Dziedzictwo przemysłowe „Franciszka”

Szyb „Franciszek” został wydrążony w 1857 roku jako szyb wydobywczy i pełnił tę funkcję przez ponad pół wieku. Był częścią pierwszej rudzkiej kopalni węgla kamiennego, kopalni „Brandenburg”, która rozpoczęła działalność w 1770 roku, a pole do eksploatacji zostało nadane już w 1752 roku. Kopalnia była najstarszą na Górnym Śląsku. W drugiej połowie XIX wieku „Franciszek” był jednym z trzech głównych szybów wydobywczych kopalni.

Zabytkowe budynki dziś

Chociaż nie wszystkie budynki z oryginalnego zespołu przetrwały, do dziś można podziwiać 22-metrową, dwupodziałową wieżę wyciągową, budynki nadszybia, kotłowni oraz straży pożarnej z ozdobnymi elewacjami. Większość tych obiektów powstała w drugiej połowie XIX wieku, a reszta na początku XX wieku. Od 1984 roku szyb „Franciszek” jest wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa śląskiego.

W kwietniu 2024 roku miasto przejęło obiekt od Spółki Restrukturyzacji Kopalń, która przekazała grunt o powierzchni prawie 11,5 tysiąca m² wraz z zabudowaniami, w tym budynkiem maszyny wyciągowej, przybudówkami oraz wieżą szybową.

Źródło: Urząd Miasta Ruda Śląska